معجزات علمى قرآن کریم : 2- قرآن و آفرینش جهان

بسم الله الرحمن الرحیم

2- قرآن و آفرینش جهان

منظور از معجزات علمى قرآن کریم چیست؟

شک نیست که قرآن یک کتاب علوم طبیعى یا طب و روانشناسى و علوم ریاضى نیست.

قرآن یک کتاب هدایت و انسان سازى است و آنچه را در این راه ضرورى باشد فروگذار نمى کند.

ما نباید انتظار داشته باشیم که قرآن دایره المعارفى باشد از علوم مختلف، ما باید از قرآن نور ایمان و هدایت، تقوى و پرهیزگارى، انسانیّت و اخلاق، نظم و قانون بطلبیم و قرآن همه اینها را در بر دارد.

ولى قرآن گاه براى رسیدن به این هدف اشاراتى به پاره اى از مسایل علوم طبیعى و اسرار آفرینش و شگفتى هاى جهان هستى دارد، مخصوصاً در بحث هاى توحیدى، به تناسب برهان نظم، پرده از روى اسرارى از جهان آفرینش برداشته و مسایلى را فاش کرده که در آن عصر و در آن محیط، حتّى براى دانشمندان ناشناخته بود.

این گونه بیانات قرآن، مجموعه اى را تشکیل مى دهد که ما آن را «معجزات علمى قرآن» مى خوانیم:

2- قرآن و آفرینش جهان :

قرآن مجید درباره پیدایش جهان، تعبیرات گوناگونى دارد:

در یک جا مى فرماید:

(ثُمَّ اسْتَوَى إِلَى السَّمَاءِ وَهِیَ دُخَانٌ فَقَالَ لَهَا وَلِلاَْرْضِ ائْتِیَا طَوْعاً أَوْ کَرْهاً قَالَتَا أَتَیْنَا طَائِعِینَ):

«سپس به آفرینش آسمان پرداخت، در حالى که بصورت دود بود; به آن و به زمین دستور داد: به وجود آیید، (و شکل گیرید) خواه از روى اطاعت و خواه اکراه! آنها گفتند: ما از روى طاعت آمدیم»،(1)

در جاى دیگر مى فرماید:

(أَوَلَمْ یَرَ الَّذِینَ کَفَرُوا أَنَّ السَّماوَاتِ وَالاَْرْضَ کَانَتَا رَتْقاً فَفَتَقْنَاهُمَا وَجَعَلْنَا مِنَ الْمَاءِ کُلَّ شَىْء حَىّ أَفَلاَ یُؤْمِنُونَ):

«آیا کافران ندیدند که آسمان ها و زمین به هم پیوسته بودند، و ما آنها را از یکدیگر جدا ساختیم; و هر چیز زنده اى را از آب آفریدیم؟! آیا ایمان نمى آورند؟!».(2)

 

در این دو آیه به سه نکته مهم درباره آفرینش جهان و موجودات زنده اشاره شده است:

 

  1. جهان در آغاز به صورت گاز و دود بوده است.
  2. جهان در آغاز به هم پیوسته بوده، سپس کرات آسمانى از هم جدا شدند.
  3. آغاز آفرینش موجودات زنده از آب بوده است.

 

و اینها همان چیزهایى است که امروزه به عنوان نظریات مسلم علمى شناخته مى شود.

توضیح این که: اگرچه درباره کیفیت پیدایش جهان و نحوه آن فرضیات مختلفى وجود دارد که از حدود فرضیه تجاوز نمى کند; ولى با توجّه به مطالعاتى که روى کهکشان ها و منظومه هایى که در حال پیدایش و شکل گیرى هستند به عمل آمده، مسلم است که جهان در آغاز به صورت توده گازى ابر مانند فشرده اى بوده که بر اثر گردش به دور خود، قطعاتى از آن جدا شده و به اطراف پراکنده گشته است; و این قطعات تدریجاً سرد شده و به صورت مایع و در موارد زیادى به صورت جامد در آمده، و کرات مسکونى و غیر مسکونى را شکل داده است.

 

به عبارت دیگر مشاهدات دانشمندان فلکى در مورد سحابى ها و جهان هاى دور دست که در حال تکمیل است، این مسأله را که دنیا در آغاز به صورت توده گاز دود مانندى بوده از صورت یک فرضیه خارج ساخته و به عنوان یک نظریه قطعى معرفى مى کند; این چیزى است که محافل علمى جهان آن را پذیرفته اند.

در نخستین آیه فوق نیز صریحاً مى خوانیم که آسمان ها (کرات آسمانى) در آغاز به صورت دود بودند. هماهنگى این آیه با اکتشافات دانشمندان که چندان از عمر آنها نمى گذرد نشانه اى از اعجاز علمى قرآن است که پرده از روى مطلبى که در عصر نزول قرآن کاملا ناشناخته بوده بر مى دارد.

دومین آیه نیز از به هم پیوستگى جهان در آغاز امر و سپس جدا شدن اجزاى آن از یکدیگر سخن مى گوید، که این مطلب هم امروز به عنون یک اصل، مورد قبول محافل علمى است.

پیدایش موجودات زنده (اعم از گیاهى و حیوانى) در نخستین بار از آب دریاها نیز امروز یک نظریه معروف علمى است; هر چند در چگونگى تحول و تطور و پیدایش انواع مختلف گیاهان و جانداران در میان دانشمندان گفتگو است. قرآن نیز در دومین آیه فوق، پیدایش همه موجودات زنده را از آب تعریف مى کند. حتى آیاتى که آفرینش انسان را به خاک نسبت مى دهد، تصریح دارد که این خاک با آب آمیخته بود و به صورت طین (گل) بود.

 

در آیه 45 سوره نور نیز مى خوانیم:

(وَاللهُ خَلَقَ کُلَّ دَابَّة مِنْ مَاء): «و خداوند هر جنبنده اى را از آبى آفرید».

در مورد «رتق» و «فتق» که در دومین آیه به کار رفته ـ و در اصل به معناى پیوستگى و جدایى است ـ، مفسران سخنان بسیارى دارند:

بعضى همان معناى بالا را برگزیده اند، که زمین وآسمان در آغاز خلقت به صورت توده واحد عظیمى از بخار و گاز سوزان بوده که بر اثر انفجارات درونى و حرکت به دور خود تدریجاً تجزیه شده و کواکب و ستارگان از جمله منظومه شمسى به وجود آمده است.

بعضى دیگر آن را اشاره به یکنواخت بودن مواد جهان مى دانند که چنان در آغاز درهم فرو رفته بود که به صورت ماده واحدى خودنمایى مى کرد; اما با گذشت زمان مواد از هم جدا شدند و ترکیبات تازه اى آشکار گشت.

جمعى نیز آن را اشاره به عدم نزول باران و رویش گیاه از زمین مى دانند یعنى در آغاز آسمان به هم پیوسته بود و بارانى نازل نمى شد و زمین نیز به هم پیوسته بود و گیاهى نمى رویید سپس به فرمان خدا آسمان باز شد و باران نازل گشت و زمین باز شد و گیاهان روییدند.

روایات متعددى از طرق اهل بیت(علیهم السلام)و همچنین پاره اى از روایات از طرق عامه به معناى اخیر اشاره مى کند(3) در حالى که بعضى دیگر از روایات اشاره اى به تفسیر اول دارد.(4) در خطبه اول نهج البلاغه نیز اشاره اى به این پیوستگى دیده مى شود به هر حال ظاهر آیه با تفسیر اول سازگارتر است، هر چند جمع میان تفاسیر فوق نیز مشکلى ندارد و ممکن است هر سه معنا در مفهوم جامع آیه قابل جمع باشد.

قابل توجه این که در آیه 27 تا 32 نازعات اینچنین آمده که:

(أَنْتُمْ أَشَدُّ خَلْقاً أَم السَّمَاءُ بَنَاهَا ـ رَفَعَ سَمْکَهَا فَسَوَّاهَا ـ وَأَغْطَشَ لَیْلَهَا وَأَخْرَجَ ضُحَاهَا ـ وَالاَْرْضَ بَعْدَ ذَلِکَ دَحَاهَا ـ أَخْرَجَ مِنْهَا مَاءَهَا وَمَرْعَاهَا ـ وَالْجِبَالَ أَرْسَاهَا):

«آیا آفرینش شما (بعد از مرگ) مشکل تر است یا آفرینش آسمان که خداوند آن را بنا نهاد؟! ـ سقف آن رابرافراشت و آن را نظام بخشید، ـ و شبش را تاریک و روزش را آشکار نمود. ـ و زمین را بعد از آن گسترش داد، ـ و از آن آب و گیاهش را بیرون آورد، ـ و کوهها را استوار ساخت».

این آیات نیز به خوبى نشان مى دهد که آفرینش آسمان قبل از زمین بوده و پیدایش آب و گیاهان و کوه ها بعد از آن انجام گرفته است.

این ترتیب، درست همان چیزى است که علم امروز بر آن تأکید دارد که پیدایش زمین بعد از خورشید بوده و پیدایش آب در سطح زمین و سپس گیاهان و همچنین پیدایش کوه ها را بعد از خلقت زمین بر مى شمرد.

——————————————–

  1. سوره فصّلت، آیه 11.
  2. سوره انبیاء، آیه 30.
  3. به نور الثقلین، جلد 3، صفحه 424، حدیث 52 و 53 و 54 و 55 و الدُّر المنثور، جلد 4، صفحه 317 مراجعه شود.
  4. همان مدرک.
  • لیـنک دانلـود مسـتقیم
  • حجم فایـل: 0 MB
  • نویسنده / ناشر:
  • منبع:
  • چکیده
    بسم الله الرحمن الرحیم 2- قرآن و آفرینش جهان منظور از معجزات علمى قرآن کریم چیست؟ شک نیست که قرآن یک کتاب علوم طبیعى یا طب و روانشناسى و علوم ریاضى نیست. قرآن یک کتاب هدایت و انسان سازى است و آنچه را در این راه ضرورى باشد فروگذار نمى کند. ما نباید انتظار داشته […]

    آخرین دیدگاه کابران

    پر بازدید ترین مقالات

    «گیاهان دارویی در قرآن و حدیث»

    بسم الله الرحمن الرحیم «گیاهان دارویی در قرآن و حدیث» علیرضا ...

    زنيان - شاهي - کندر (دروس استاد ضیایی / 3)

    بسم الله الرحمن الرحیم زنيان - شاهي - کندر دروس استاد ضی...

    اهمیت دامداری و کشاورزی در قرآن کریم

    بسم الله الرحمن الرحیم اهمیت دامداری و کشاورزی در قرآن کریم ...

    سخنان مهم مقام معظم رهبری در"اهمیت حفظ محیط زیست و منابع طبیعی"

    بسم الله الرحمن الرحیم سخنان مهم مقام معظم رهبری در"اهمیت حفظ...

    تقویم شمسی

    خرداد ۱۴۰۰
    ش ی د س چ پ ج
        تیر »
     12345678910111213141516171819202122232425262728293031